Seçimlik hareketle işlenebilen bir suç olan mala zarar verme, kanunda kasıtlı olarak bir şeyi yıkma ya da bozmak şeklinde tanımlanmaktadır. Mala zarar verme suçu kast konusu, bu suçun işlenip işlenmediğinin tespit edilme hususunda önemli bir unsur teşkil etmektedir. Hukuk sistemimizde mala zarar verme kavramı, bir başkasına ait malın yıkılması, tahrip edilmesi, yok edilmesi veya kirletilmesi olarak tanımlanmaktadır. Suç olarak Mala zarar verme, başkasına ait olan mala zarar vermeye yönelik hukuka aykırı müdahaleleri cezalandırmak amacıyla kanunlarımıza yer almıştır. Mala zarar verme kanunları sayesinde kişilerin sahip oldukları malvarlığı değerleri korunmak istendiğinden, bu suç Türk Ceza Kanunu’nun “Malvarlığına Karşı Suçlar” bölümünde düzenlenmiştir.
Mala Zarar Verme Suçu TCK
Türk Ceza Kanunu’nun 151. ve 152. maddeleri arasında düzenlenen mala zarar verme suçunun en basit şekli, en az cezayı gerektiren şeklidir. Mala zarar verme suçu şikayete bağlımı sorusun yanıtı olarak, bu suçun basit hali şikayete tabi tutulmaktadır. Ancak bu suçun basit hali yerine nitelikli olarak işlenmesi durumunda ortaya çıkan hak ihlalleri, şikayete tabi suçlar arasında değildir. Bir başka deyişle mağdur şikayetçi olmasa bile savcılık tarafından suç kendiliğinden 8 yıllık dava zamanaşımı süresi içinde soruşturulabilir. Hukuk sistemimizde mala zarar verme mülkiyet hakkı ile korunur. Bu yüzden suça konu olan davranış menkul ya da gayrimenkul bir mala zarar verme olabilir.
İlginizi Çekebilir: Bilişim Suçları
Mala Zarar Verme Suçu Cezası
Türk Ceza Kanunu’nun ilgili maddelerinde yer alan hükümlere göre düzenlenen mala zarar verme genel kast ile işlenebilen bir suçtur. Bu suçu işleyen kişinin mala zarar verme eylemini yaparken özel bir amaçla hareket edip etmemesi önemli değildir. Mala zarar verme, seçimlik hareketlerle işlenebilen bir eylemdir. Dolayısıyla mala zarar verme suçu taksirle işlenebilir mi sorusunun yanıtı olarak işlenemez. Mala zarar verme suçunun kanunda yer aldığı şekliyle, basit şekliyle işlendiğinde sanığa 4 aydan 3 yıla kadar hapis cezası veya adli para cezası verilir. Mala zarar verme basit haliyle işlendiğinde hakim faile, ya hapis cezası ya da adli para cezası verecektir. Her iki yaptırım aynı anda uygulanmamaktadır. Mala zarar verme suçunun nitelikli halleri, zarar verilen eşyanın niteliğinden dolayı cezanın ağırlaştırılması söz konusu olmaktadır.
Mala Zarar Verme Suçu Zararın Giderilmesi
Etkin pişmanlık işlediği suçun olumsuz sonuçlarını gideren faile uygulanan bir ceza indirimidir. Suç nedeniyle etkin pişmanlık gösteren faile TCK md. 168 gereği ceza indirimi uygulanmaktadır. Fail, suçu tamamlamasına rağmen henüz hakkında dava açılmamışsa ve zararın bu aşamada giderilmesi durumunda failin cezasının cezasının 2/3’üne kadarı indirilebilir. Suçu nedeniyle etkin pişmanlık, fail hakkında dava açıldıktan sonra fakat hüküm verilmeden önce gösterilirse ve zararın giderilmesini sağlanmışsa failin cezasında ½ oranında indirim yapılır. Mala zarar verme suçu uzlaşmaya tabi mi sorusunun yanıtı bakımından uzlaşmaya tabi olunduğu görülmektedir.