Ceza infaz yatar hesaplama işlemi, kesinleşmiş bir mahkeme kararı sonrasında cezaevinde hapis yatmak zorunda olan kişilerin en çok merak ettiği hukuki işlemler arasında yer almaktadır. Mahkeme kararı sonucu, suçu işlediğine dair hakkında kesin hüküm verilen ve hapis cezasına çarptırılan failin cezaevinde ne kadar kalması gerektiğine dair yapılan hesaplama işlemleri, hukuki literatürde infaz yatar hesaplama işlemleri olarak bilinmektedir.
Aynı şekilde bu kişinin cezaevinden çıktıktan sonra sırasıyla, denetimli serbestlik süresinin, şartlı tahliye süresinin ve bihakkın tahliye sürelerinin ne kadar olduğunu infaz yatar hesaplama işlemleri ile hesaplamak mümkün hale gelmektedir. Bu yazımızda kesinleşmiş mahkeme kararı sonucu cezaevine gidecek hükümlünün merak ettiği infaz yatar hesaplama işlemlerine dair bilinmesi gereken bütün detayları bulabilirsiniz.
Ceza Yatar Hesaplama
İnfaz ceza yatar hesaplama işleminin hukuki literatürdeki adı müddetname hesaplama olarak bilinmektedir. Yatar süre kavramı, mahkeme tarafından hükmedilen hapis cezalarının hepsi için geçerli değildir. Bir başka deyişle mahkemenin vermiş olduğu hapis cezalarının tamamında ceza siyaseti gereği infaz gerekmemektedir.
Verilen hapis cezasının tamamının infaz edilmemesinin en önemli sebebi, suçlunun kendisine ödül olarak verilen tahliye hakkını kullanmaktır. Suç işleme iradesinden arındırılması ve ıslah edilerek topluma kazandırılmasıdır.
Yatar süre hesaplamalarında dikkat edilmesi gereken bazı kurallar bulunmaktadır. Çünkü hukuk sistemimizdeki hükümlere göre yatar süre hesaplaması, kişinin ne zaman denetimli serbestlik hakkına ulaşabileceğini de belirleyen birden çok faktöre göre gerçekleştirilmektedir.
Bununla birlikte infaz hesaplama yapılırken, hükümlü hakkında yatar süre hesabında, öncelikle verilen cezası yarıya indirilir. Bu kısım şartlı tahliye süresi olarak belirlenir. Kesinleşen karar kapsamında fail hakkında 2 yıl hapis cezasına hükmedilmişse, 1 yıllık süresi şartlı tahliye süresi olup, cezaevine girildiği tarihten 1 yıl sonra hükümlü şartlı tahliye kapsamında cezaevinden salınır.
Yatar Süre Hesaplama Şartları
İnfaz yatar süre hesaplama koşulları arasında dikkat edilmesi gereken çok önemli unsurlar bulunmaktadır. Sadece bilgilendirme amacıya açıklamak gerekirse bu sürenin hesaplamasında süreyi negatif veya pozitif açıdan etkileyen faktörler şu şekilde sıralanmaktadır:
- Suçun hangi tarihte işlenmiş olduğu,
- Suç işleyenin yaşı,
- Suçu işleyenin kadın ve üç yaşından küçük çocuğunun olup olmaması
- İşlenilen suçun niteliği,
- Suçun mükerrer olup olmaması,
- Suçun mükerrer olması halinde suçlunun 2. kez mükerrir olup olmadığı,
- Bu suçtan dolayı cezaevinde yatarken firar edip etmeme durumu,
- Suç tarihindeki mevcut infaz kanunu,
- Suçlunun hapis cezasının infaz edileceği tarihteki ve ara süredeki infaz kanunu.
Görüldüğü üzere infaz yatar hesaplama işlemlerinde, suçlunun geçmişi ve mevcut koşulları ile ilgili olarak pek çok farklı faktör devreye girmektedir. Bu seçeneklere göre fail hakkında verilecek infaz yatar kararı uzayıp kısalabilmektedir.
Denetimli Serbestlik Hesaplama
Denetimli serbestlik süresi hesaplama işlemleri, fail hakkında verilen cezanın yarıya indirilmesiyle yapılmaktadır. Örneğin suçlu hakkında mahkemenin vermiş olduğu kesin kararda 2 yıl hapis cezası verilmişse, bu cezanın yarısı olan 1 yıllık süre şartlı tahliye süresi olarak belirlenmektedir.
Eğer şartla tahliyeden önce tahliye olma imkanı veren denetimli serbestlik hükümleri mevcutsa, denetimli serbestlik kurumundan faydalanarak şartla tahliyeye kadar cezaevinde yatılması gereken 1 yıllık süre, denetimli serbestlik süresi olarak dışarıda geçirileceği için, şartla tahliye tarihinden 1 sene evvel tahliye olunabilir. Bu tür infaz hesaplama işlemlerinde mevcut suçun ve failin koşulları değerlendirilmektedir.